Ï Hemra Şirowyň şygryýeti «Art-bazar» galereýasynda görkezildi
mail-icon
altynasyr.newspaper@sanly.tm
EN RU TK

Hemra Şirowyň şygryýeti «Art-bazar» galereýasynda görkezildi

view-icon 111
Hemra Şirowyň şygryýeti «Art-bazar» galereýasynda görkezildi

«Art-bazar» şourum-galereýasynyň döredijilik giňişligi köp wagtdan bäri Türkmenistanyň döredijilik wekilleriniň iň gowy görýän ýerine öwrüldi. Bu ýerde zehinli senetçileriň duşuşyklary, hünär ussatlyk sapaklary we şahsy sergiler guralýar. Ýakynda geçirilen şahyrana agşam bolsa häzirki zamanyň meşhur şahyrlarynyň biri bolan Hemra Şirowyň döredijiliginiň muşdaklaryny bir ýere jemledi.

Myhmanlary çykalgadan başlap, türkmen ýazyjysynyň, şahyrynyň we dramaturgynyň täsirli kitap sergisi garşylady. Onuň dürli ýyllarda ýazan eserleri milli kitaphanalaryň gaznalarynyň aýrylmaz bölegi hasaplanýar. Şahyryň çagalar üçin mähir bilen köp ýazýandygy sebäpli, Bazar Amanow adyndaky Döwlet çagalar kitaphanasynyň ýaş okyjylary onuň iň wepaly muşdaklary bolup galýarlar.

Şol agşam guralan özboluşly sahna hem edil şol ýaş zehinlere berildi. Awtoryň gyzy – kompozitor Aýna Şirowanyň sazyna goşulan goşgular şygryýetiň we sazyň ajaýyp utgaşmasyna öwrüldi. Çäräniň dowamynda halkara bäsleşikleriň ýeňijisi, konsertmeýster Stella Faramazowanyň sazandarlyk etmeginde aýdymçylaryň ýerine ýetirmeginde aýdymlar we sazlar ýaňlandy. Ýaş okyjy Aýhan Orazdurdyýew bolsa özüniň iň gowy görýän setirlerini aýratyn joşgun bilen okap berdi.

Agşamyň köpsanly myhmanlary – galamdaşlary, medeniýet işgärleri we ýazyjynyň köne dostlary bu setirler bilen birnäçe nesliň kemala gelendigini mähir bilen bellediler. Ýygnananlaryň umumy pikirine görä, Hemra Şirowyň janly we ýeňil okalýan goşguly setirleri iň möhüm wezipäni berjaý edýär – olar diňe bir göwün götermek bilen çäklenmän, eýsem, çagalary ak ýüreklilige, dostluga we dogrulyga ugrukdyrýan terbiýeçilik ähmiýetine eýedir.

Hemra Şirow diňe bir uly şahyr bolman, eýsem, hakyky döredijilikli maşgalanyň hem baştutanydyr. Şu günler onuň ýoly bilen agtygy – Nury Halmämmedow adyndaky «Dutaryň owazy» atly abraýly bäsleşigiň ýeňijisi, ýaş kompozitor Tylla Şirowa ynamly öňe barýar.

Sazly bölekden başga-da, agşamyň myhmanlary Hemra Şirowyň wizual şygryýetiniň özboluşly sergisi bilen tanyşmaga mümkinçilik tapdylar. «Neo-şygryýet» diýlip atlandyrylan bu taslama edebiýat bilen şekillendiriş sungatynyň arasyndaky serhetleri, sözüň doly manysynda, aradan aýyrýar. Bu ýerdäki «neo-» goşulmasy gadymy däp-dessurlaryň düýbünden täze, häzirki zaman görnüşinde gaýtadan seredilmegini we dowam etdirilmegini alamatlandyrýar.

Tekstiň wizualizasiýa usullary gadymy antik döwürlerden bäri mälimdir: gadymy grek filosofy Simmiý Rodosskiý özüniň «Яйцо» («Ýumurtga»), «Секира» («Aýpalta») we «Крылья» («Ganatlar») atly goşgular ýygyndysyny edil şol gürrüňi edilýän zatlaryň şekilinde ýazypdyr.

Türkmen awtorynyň ýerine ýetirmeginde bolsa bu nusgawy görnüşler has täzeçe we döwrebap görünýär. Onuň maksady sözüň beýan edijilik güýjüni giňeltmekden ybaratdyr. Bu ýerde diňe bir many däl, eýsem, tekstiň nähili geometriýany emele getirýändigi we surat bilen nähili baglanyşyk gurýandygy möhümdir.

Şeýle tejribeler meşhur fotosuratçy Willi Melnikowyň «lingwogobelenlerini» – göz öňüne getirilmegi psihoterapewtik täsir eden we özara düşünişmezlige garşy serişde bolup hyzmat eden dil halylaryny döredendigini ýada salýar. Hemra Şirowyň grafiki işleri hem edil şonuň ýaly täsir galdyrýar.

Mysal üçin, onuň «Çäge sagady» atly wizual goşgusynyň diňe şekili wagtyň tiz geçýändigini şeýle setirler bilen mälim edýär: «Wagtyň gadryny bilmegi, juda tygşytly bolmagy duýduryp akyp dursuň».

Şeýle hem gözleriň özboluşly grafiki şekilinde ýerleşdirilen: «Bu göz ýabany pişigiň gözi, Ol gorky bilen synlaýar bizi» diýen setirler tomaşaçyny şol pursatda saklanmaga mejbur edip, surat-goşgy bilen gepleşik gurmaga çekýär.

«Neo-şygryýet» atly sergisi sözüň kitabyň tekiz sahypasyndan has daşary çykyp, göwrümli wizual keşbe öwrülmäge ukyplydygyny görkezdi. Myhmanlara ajaýyp döredijilik agşamyny peşgeş beren Hemra Şirow edebiýaty kabul etmegiň täze bir giňişligini açdy. Ol goşgulary diňe bir diňlemek we okamak däl, eýsem, olara siňe seretmek arkaly grafika bilen lirikanyň sepgidinde ebedi sowallara jogap tapyp boljakdygyny ýene bir gezek ýatlatdy.